Avsnitt

  • Na de onrusten door interne verdeeldheid en het dramatische zetelverlies bij de afgelopen verkiezingen lijkt het intussen stil rond Forum voor Democratie. Op internet is hun invloed echter alleen maar gegroeid. Jonge gezichten binnen de partij spelen een steeds grotere rol, vooral op social media. Hoe is de partijkoers hierdoor veranderd?

    Samen met collega Coen van de Ven en data-onderzoeker Sal Hagen analyseerde Jaap Tielbeke honderden Kamerdebatten en YouTube-video’s van Forum. De data laten zien dat Thierry Baudet het podium tegenwoordig graag deelt met jonge partijgenoten als Gideon van Meijeren en Freek Jansen, die de partij op een radicalere koers brengen. Steeds vaker valt de term The Great Reset: een complottheorie die beweert dat een globalistische elite doelbewust probeert de burger zijn vrijheden af te nemen. Waar komen deze complotideeën vandaan? En hoe invloedrijk zijn ze?

    Productie: Kees van den Bosch en Pauline van Andel

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Iedereen kent Ferrero. Van de alom bekende Nutellapotten tot de klassieke Ferrero Rocher. In veel van die producten zit hazelnoot. Italianen hebben een lange geschiedenis met de noot en de Italiaanse multinational wordt inmiddels gezien als een vorm van Italiaans erfgoed. Het is het toonbeeld van de Italiaanse wederopbouw. Een symbool van wat Italië écht kan. Politicus Matteo Salvini maakt zelfs selfies met een boterham met een dikke laag Nutella om zijn patriottisme te benadrukken. 

    Journalist Anne Branbergen woont in Italië en toont ons dat het land eigenlijk kreunt onder Ferrero. In bepaalde Italiaanse regio’s verandert de grond gewoonweg in een woestijn. Er wordt dynamiet in de grond gestopt om bodemwater te vinden. En die waterputten? Sommige zijn intussen al twintig meter gezakt. Meren zijn zodanig vergiftigd dat er niet meer in te zwemmen valt. De situatie is schrijnend, maar Italië lijkt er weinig om te geven. Integendeel, kritiek op Ferrero’s beleid wordt vaak boos weggewuifd door Italianen. Ferrero is Italië en Italië is Ferrero. Hoe heeft een klein nootje zoveel impact?

    Productie: Joost de Vries, Gaya Kemous en Daan Stoop

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Saknas det avsnitt?

    Klicka här för att uppdatera flödet manuellt.

  • Een man die over straat wandelt met een vogelkooitje in zijn hand – je ziet het overal in Suriname. “Ze noemen dat wandelen of trotten met een vogel, en het idee is dat die vogel ook wel eens wat wil zien.” Antropoloog en journalist Ingrid Gercama dook in de wereld van de zangvogelsport – traditioneel een populaire hobby in Suriname. Samen met fotograaf en collega-journalist Nathalie Bertrams maakte ze een reportage over de zangvogelhandel in Suriname en Nederland. 

    Hun onderzoek bracht een complex probleem aan het licht: de zangvogelsport is een belangrijke Surinaamse traditie - “Het is erfgoed dat wordt overgedragen van man op man” - maar de liefhebberij kent ook schaduwzijden. De intussen beschermde twa twa’s en pikoletten worden nog steeds illegaal gevangen en verhandeld voor hoge prijzen. Wat is de aantrekkingskracht van de zeldzame fluiters? En kan de smokkel worden aangepakt, terwijl de hobby blijft bestaan?

    Productie: Kees van den Bosch en Pauline van Andel

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Het ooit zo populaire Berlijn, met zijn rauwe rafelranden en bruisende creativiteit, zit vol. Inwoners ergeren zich aan de krappe, dure stad en haar muurvaste bureaucratie. Steeds meer Berlijners verhuizen daarom naar het platteland rondom de hoofdstad. Stadtflucht, wordt het in Duitsland ook wel genoemd. Buiten de stadsgrenzen stuiten de stedelingen op de Duitse geschiedenis: gebied dat voor 'de Wende' tot de DDR behoorde.

    Ook journalist Merlijn Schoonenboom verliet met zijn gezin de stad. Nu ziet hij vanuit zijn raam een Sovjet-monument. Waarom wilde hij weg uit Berlijn? Hoe is de stad veranderd? En hoe verloopt de ontmoeting tussen de nieuwkomers en de voormalig Oost-Duitse dorpsbewoners?

    Productie: Kees van den Bosch en Pauline van Andel

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Meer dan 124.000 gelekte documenten, obscure lobbyisten en sabotage van fiscaal onderzoek, de Uber Files creëren internationaal een schokgolf van verontwaardiging. Het Amerikaanse taxibedrijf Uber poogde wereldwijd taximarkten binnen te dringen zonder rekening te houden met de nationale wetgeving. Uber stuurde chauffeurs illegaal de weg op, maakte met een kill switch zijn administratie weg voor opsporingsinstanties en probeerde ondertussen met een agressieve lobby de Nederlandse politiek om zijn vinger te winden.

    Gezien Ubers’ Europese hoofdkantoor in Amsterdam gevestigd is, speelt Nederland een grote rol in dit verhaal. De lobby van oud-politica Neelie Kroes komt in opspraak. Uber kon daarnaast zelfs op impliciete steun rekenen van de Nederlandse Belastingdienst.

    Kees van den Bosch praat erover met Romy van der Burgh en Linda van der Pol van journalistenplatform Investico. Hoe werkt zo’n internationaal onderzoek? Wie is het lek? Uber zegt intussen zijn bedrijfscultuur verbeterd te hebben, maar is dat wel zo?

    Productie: Kees van den Bosch & Gaya Kemous

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Als kersverse minister voor Klimaat en Energie staat Rob Jetten voor een moeilijke opgave: de klimaatdoelen behalen en tegelijkertijd de energievoorziening waarborgen. Helemaal nu door de inval in Oekraïne een groot energietekort dreigt. Afgelopen maand nam Jetten het lastige besluit de productie van Nederlandse kolencentrales weer op te schroeven.

    De ambitieuze politicus moet zowel multinationals als klimaatactivisten te vriend weten te houden. Redacteuren Jaap Tielbeke en Coen van de Ven volgden de minister langdurig en schreven een profiel van hem in De Groene.

    In deze podcast bespreken ze wat ze te weten zijn gekomen over de man met de grote pot geld. Wat wil Jetten bereiken? Tegen welke uitdagingen loopt hij aan? En hoeveel macht heeft hij nu eigenlijk?

    Productie: Kees van den Bosch en Pauline van Andel

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • ‘Jongens van goeden begrijpe’ moeten ze zijn geweest, de naar schatting twaalfjarige en zestienjarige jongens Lourens en Madagascar. De twee worden in de nacht van 31 oktober 1595 gevangengenomen in de St. Augustijnbaai op het eiland Madagascar tijdens een expeditie, die in de geschiedenisboeken terecht kwam als 'de Eerste Schipvaart'. Deze reis vormde een eerste bouwsteen voor de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden als koloniale grootmacht.  

    Leendert van de Valk biedt, samen met Isa Pihlajamaa, een ontluikend nieuw perspectief op de Nederlandse geschiedschrijving rondom het slavernijverleden. 

    Hoe deze jongens terecht kwamen op een Nederlands schip, hun ontsnappingspoging en hun uiteindelijke lot om als eerste door Nederlanders tot slaaf gemaakten de halve wereld over te varen legt een geschiedenis bloot die tot voor kort door veel historici onderbelicht bleef. 

    Productie: Kees van den Bosch en Marieke de Haas

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Uitbreiding van de Europese Unie is terug als politiek strijdpunt. Brussel-correspondent Lise Witteman overziet de valkuilen en hobbels die nog op de weg liggen van kandidaat-lid Oekraïne. Macron moet opnieuw leren regeren, zegt hij zelf - doet hij melodramatisch of niet? En Mathieu Segers en Rutger van der Hoeven beschouwen een wereld die geen kant kiest in de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. The West versus The Rest?

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • De gaswinning in Groningen veroorzaakte een ramp die zich lange tijd onder de oppervlakte voltrok. Maar ook nu de scheuren onomstotelijk aan het licht zijn gekomen wachten veel Groningers nog altijd op een oplossing. Terwijl de versterking van hun huizen uitblijft neemt de schade alsmaar toe. 

    Volgende week beginnen de openbare verhoren door de parlementaire enquêtecommissie aardgaswinning Groningen. Drie jaar na haar eerste rapportage over het dorp Overschild ging Irene van der Linde terug. Gaat het inmiddels beter met de afhandeling van schade en versterking?

    Waar de een inmiddels in een duurzame nieuwe villa woont, wacht de ander nog steeds op het zoveelste schaderapport. De traagheid en willekeur van de afhandeling zorgen voor wanhoop en onvrede onder de inwoners. Hoe gaan zij hiermee om? En hoe zien zij de toekomst in? In deze podcast beschrijft Irene van der Linde de persoonlijke verhalen van de getroffenen, de verdeeldheid en solidariteit onder de inwoners, en een wel heel bijzonder toneelstuk in dorpshuis De Pompel.

    Productie: Kees van den Bosch en Pauline van Andel

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Op het congres van de Partij van de Arbeid van afgelopen zaterdag was het hoge woord eruit. Al maanden werd het woord ‘fusie’ vermeden, maar – tot verbazing van veel oudgedienden – stonden met name de jongeren binnen de partij op om een keuze te maken over de toekomst van de partij. Ja, zij wilden de eerste stappen zetten tot een samengaan met GroenLinks.

    In de podcast van deze week spreekt Stephan Sanders met Den Haag-redacteur Coen van de Ven en politiek historicus en publicist Koen Vossen over de ‘contouren van fusie’. Een gesprek over de overgang van samenwerken naar samengaan, hoe de VVD voortkomt uit de PvdA en hoe de biefstuksocialist zich tot de havermelkelite verhoudt. En: is er met deze fusie een vacature voor de toekomstige leider van Nederland?

    Productie: Stephan Sanders, Gizelle Mijnlieff, Pauline van Andel en Willem Vernooij

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • De ene na de andere onthulling van structureel seksueel overschrijdend gedrag wordt door journalisten aan het licht gebracht. In januari dit jaar werd het door BOOS: This is The Voice pijnlijk duidelijk hoe ook in het Nederlandse medialandschap machtsmisbruik plaatsvindt. Het zette Daphne van Paassen en Khadra, Nudrat en Jules, alle drie student journalistiek, aan het denken: hoe staat dit eigenlijk binnen de journalistiek zelf?

    Stagiaires blijken de lichtmatrozen van de redactie. Je bent nieuw, jong, onervaren en bovenal afhankelijk van de opdrachten die je krijgt om een portfolio mee op te kunnen bouwen. Het geeft stagiaires een kwetsbare positie. Waarom lopen zij meer risico dan gewone werknemers? En hoe gaan de studenten hier zelf mee om? We bespreken het deze week in de podcast van De Groene Amsterdammer.

    Productie: Kees van den Bosch en Marieke de Haas

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Journalist Eva Hartog reisde de afgelopen drie weken door Oekraïne. In deze aflevering van Buitenlandse Zaken vertelt ze over hoe Oekraïners worden verscheurd tussen hun drang normaal te willen leven versus wegschuilen. En hoe ze laveren tussen hun Russische oriëntatie en hun haat.

    Casper Thomas en Rutger van der Hoeven wegen de conservatieve revolte in de Verenigde Staten. Die is vooral zichtbaar in de pogingen om de mogelijkheden voor abortus te verkleinen en die op het bezit van vuurwapens te vergroten. Hoe hebben de Republikeinen dit een-tweetje tussen politiek en rechters opgezet?

    Plus: De rubriek 'Historische Woorden' over Taiwan. Was Joe Bidens belofte om het eiland te verdedigen tegen China een uitglijder of niet?

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Als we spreken over de dood, gebeurt dat vaak als een zwaar en ernstig onderwerp, terwijl ze in de Middeleeuwen nog de spot dreven met de dood. Tegenwoordig zijn we steeds meer bezig om het leven te verlengen en verdwijnt de onvermijdelijkheid van de dood. Hoe komt dat? Zijn we banger voor de dood geworden? En bepaalde deze angst ook het coronabeleid?

    Deze week verscheen een voorpublicatie van het nieuwste boek van voormalig Denker des Vaderlands Marli Huijer over de toekomst van het sterven. Ze vertelt erover in de podcast van De Groene Amsterdammer.

    Productie: Kees van den Bosch en Willem Vernooij

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Negentig jaar oud wordt de grootmeester van de choreografie deze zomer. Als eerbetoon wordt een gevarieerde dwarsdoorsnede uit het rijke oeuvre van Hans van Manen uitgevoerd, door nationale en internationale gezelschappen.

    In deze podcast gaat schrijver Christiaan Weijts in gesprek met levende legende Hans van Manen. Houdt Van Manen wel van terugkijken? Of kijkt hij nog altijd liever vooruit? Van Manen vertelt over deltavliegen, over Beethoven-in-slow-motion, de kijkrichting van de dansers, over de ontwikkeling van zijn stijl. Is hij de Mondriaan van de dans? ‘Je hoort het nooit andersom, dat Mondriaan de Hans van Manen van de schilderkunst zou zijn.’

    Het Hans van Manen festival is te bezoeken tussen 8 en 29 juni 2022 in het Nationale Opera & Ballet.

    Voorafgaand aan het Holland Festival produceert De Groene Amsterdammer een podcast waarin voorstellingen worden uitlicht en makers aan het woord komen. Presentatoren Roos van der Lint, Gawie Keyser, Joost de Vries en Christiaan Weijts praten met makers en deskundigen over de voorstellingen en uitvoeringen die vanaf 3 juni op het programma staan. De rest van de podcasts zijn te luisteren via het kanaal van de Holland Festival Podcast.

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Met een portie vrouwelijke menselijkheid onderzoekt Marja Pruis de verhouding tussen de werkelijkheid en de verbeelding. Wie een portret wil maken van Sigrid Kaag heeft slechts de beschreven werkelijkheid als materiaal. In hoeverre laat zij zich dan kennen als publiek persoon?

    Kaag, die de ‘feministische kaart’ nooit wilde spelen, maakte een wending op het moment dat ze de politiek in ging. Of beter, ze werd hiertoe genoodzaakt toen ze tijdens de aanloop naar de verkiezingen het populairste haatobject van Nederland werd. Kaags feministische positionering zegt op die manier veel over een tijd waarin vrouwen nog steeds met buitenproportionele vormen van agressie te maken krijgen wanneer ze zich buiten de gebaande paden begeven.

    Productie: Stephan Sanders, Gizelle Mijnlieff en Marieke de Haas

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Friesland is arm en kent een hoge werkloosheid. Toch zijn de inwoners er gemiddeld gelukkiger dan de rest van Nederland. Hoe kan dat? Jarenlang geloofden we heilig dat economische vooruitgang en een hoger inkomen dé maatstaf was voor een gelukkig leven. Tegenwoordig lopen we steeds vaker tegen de grenzen van deze vooruitgang aan.

    Daarom schuift deze week Yvonne Zonderop aan in de Groene-podcast om te vertellen over ‘brede welvaart’, iets waar de Friezen inmiddels een beleidspunt van hebben gemaakt. Wat is brede welvaart precies? Welke rol speelt gemeenschapszin hierin? En vooral: hoe pak je zoiets aan?

    Productie: Stephan Sanders, Gizelle Mijnlieff en Willem Vernooij

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • In deze Buitenlandse Zaken: Mathieu Segers en Rutger van der Hoeven over Ursula von der Leyens ambitie om geopolitiek te bedrijven met de Europese Commissie. Hoe gaat haar dat af?

    Verder: Finland is aspirant-lid van de NAVO – we horen de president, een voormalig ‘beerfluisteraar’, uitleggen waarom.

    En: Tjitske Lingsma weegt de kansen om kleine en grote daders te berechten voor misdaden in Oekraïne. Tienduizend strafzaken wachten al op afhandeling.


    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • In het grensgebied tussen Bosnië en Kroatië dwaalt een groot aantal mensen al jaren rond in een poging ergens in de Europese Unie asiel aan te vragen. Maar zelden komen ze langs de hardhandige Kroatische grensbewakers en Frontex. Hierdoor blijft hun situatie uitzichtloos en moeten ze zien te overleven in de bossen van Bosnië, waar men graag wil helpen maar waar gastvrijheid zwaar op de proef wordt gesteld. Armoede en interne verdeeldheid spelen ook Bosnië parten.

    Samen met een Nederlands gezelschap reisde Mounir Samuel langs diverse Bosnische steden om deze people on the move te bezoeken. Zij leven in omstandigheden die niet anders dan onmenselijk te noemen zijn. Mounir vertelt over de wijze waarop deze vluchtelingen hun waardigheid terugvinden.

    Productie: Stephan Sanders, Gizelle Mìjnlieff en Marieke de Haas

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Twintig jaar na zijn dood loopt de beeldvorming van Pim Fortuyn uiteen. Sommigen zien hem nog steeds als de wegbereider van het populisme, anderen zien hem als een martelaar tegen de bureaucratische bestuurders. Een enkeling noemt hem zelfs een sociaaldemocraat. Van alle beschrijvingen die Fortuyn proberen te vatten is hij in ieder geval een onversneden marktdenker. In zijn ogen schuilde de verlossing in de markt, een idee dat veel mensen vandaag de dag vergeten wanneer ze aan Pim Fortuyn denken.

    In deze editie van de Podcast van De Groene Amsterdammer is Bram Mellink te gast om meer te vertellen over het essay dat hij samen met Merijn Oudenampsen schreef over de economische ideeën van ‘Professor Pim’. Wat klopt er nog van het beeld dat wij van hem hebben? En waar komen de ideeën waar Fortuyn zich op beriep vandaan?

    Het essay van Bram Mellink en Merijn Oudenampsen is een aangepaste versie van hun boek Neoliberalisme: Een Nederlandse geschiedenis, dat op 12 mei verschijnt bij Boom Uitgevers.

    Productie: Stephan Sanders, Gizelle Mijnlieff en Willem Vernooij

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

  • Je kunt je afvragen of Eric de Vroedts monumentale marathonvoorstelling The Nation niet ‘The Great Dutch Novel’ is – maar dan met andere middelen. In het hart van het stuk verdwijnt een elfjarige jongen uit een volkswijk in Den Haag, maar de tentakels van de verdwijning grijpen naar de uitersten van de maatschappij, naar de gesloten politiecultuur, naar de hypende media en de opportunistische politiek.

    In deze podcast gaat Groene-redacteur Joost de Vries in gesprek met de schrijver en regisseur zelf, Eric de Vroedt. De vraag is natuurlijk: kun je nog wel theater maken van de politiek, nu politiek al zo ontzettend theatraal is geworden? En wat is het eerste, meest typische Nederlandse ding dat Eric de Vroedt opvalt als hij weer op Schiphol landt? Een duidelijk antwoordt heeft hij niet, maar hé, de podcast is een informeel medium.The Nation is te bezoeken op 24-26 juni 2022 in het Internationaal Theater Amsterdam.

    Voorafgaand aan het Holland Festival produceert De Groene Amsterdammer een podcast waarin voorstellingen worden uitlicht en makers aan het woord komen. Presentatoren Roos van der Lint, Gawie Keyser, Joost de Vries en Christiaan Weijts praten met makers en deskundigen over de voorstellingen en uitvoeringen die vanaf 3 juni op het programma staan. De rest van de podcasts zijn te luisteren via het kanaal van de Holland Festival Podcast.

    Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.